Ադրբեջանը դադարեցրել է համագործակցությունը Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի հետ
Եվրոպայի խորհրդի Նախարարների կոմիտեի վերահսկողության ներքո գործող Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի (ՄԻԵԴ) 2025 թվականի զեկույցում նշվում է, որ Ադրբեջանը դադարեցրել է համագործակցությունը դատարանի որոշումների կատարման գործընթացում։
Ըստ զեկույցի՝ 2025 թվականին Ադրբեջանը Կոմիտեին ներկայացրել է ընդամենը երկու փաստաթուղթ, որոնցից վերջինը թվագրված է մարտի 18-ով։ Այդ օրվանից ի վեր ադրբեջանական կողմը այլևս չի ներկայացրել տեղեկատվություն՝ վերաբերող դատարանի որոշումների կատարմանը, ինչը զգալի բեռ է դրվում վերահսկողության համակարգի վրա։
Զեկույցում նշվում է, որ անդամ պետությունների դեմ կատարման սպասող բոլոր գործերի 10%-ը կամ 397 գործը վերաբերում են Ադրբեջանին։ Դեկտեմբերի 31-ի դրությամբ կատարման տեղեկատվությանը սպասող գործերի թիվը կազմել է 169, որոնցից 112-ը սպասում էին ավելի քան վեց ամիս։ Այս ցուցանիշը զգալիորեն աճել է 2024 թվականի համեմատ, ինչը բացասաբար է անդրադառնում կատարման ընդհանուր վիճակագրության վրա։
Կոմիտեն, հիշեցնելով Ռեյկյավիկի հռչակագրում կատարման հարցերի վերաբերյալ «համագործակցային և ներառական մոտեցման» կոչը, բազմիցս կոչ է արել Ադրբեջանի իշխանություններին վերսկսել բարձր մակարդակի երկխոսությունը քարտուղարության հետ՝ ՄԻԵԴ որոշումների կատարման գործում առաջընթացի հասնելու համար։
Նախարարների կոմիտեն վերահաստատել է Կոնվենցիայի 46(1) հոդվածի համաձայն՝ Ադրբեջանի կամավոր պարտավորությունը՝ լիովին, արդյունավետորեն և անհապաղ կատարել ՄԻԵԴ վերջնական որոշումները։ Կոմիտեն ափսոսանք է հայտնել իշխանությունների շարունակական լռության և քննվող գործերում առաջընթացի բացակայության կապակցությամբ։
2025 թվականին Նախարարների կոմիտեն Եվրոպական դատարանից ստացել է Ադրբեջանի դեմ 75 գործ՝ դրանց կատարումը վերահսկելու համար։ Սա համեմատած 2024 թվականի 62-ի և 2023 թվականի 84-ի հետ։
Դատարանի կողմից հայտնաբերված նոր խախտումների շարքում մեկը վերաբերում էր դիմորդի անձնական կյանքի իրավունքի հարգումն ապահովելու դրական պարտավորությունների չկատարմանը՝ նրա անօրինական տեսաձայնագրման և այդ նյութերի հրապարակման պատճառով։ Մեկ այլ դեպք վերաբերում էր դիմորդների խոսքի ազատության անօրինական միջամտությանը՝ Ազգային հեռուստատեսության և ռադիոյի խորհրդի կողմից նրանց հեռարձակման լիցենզիա տրամադրելու կամայական մերժման հետևանքով։
Կատարման սպասող գործերի թիվը 2025 թվականի դեկտեմբերի 31-ի դրությամբ կազմել է 397, ինչը 2024 թվականի 329-ի և 2023 թվականի 337-ի համեմատ զգալի աճ է։ Դրանցից 24-ը արագացված ընթացակարգով դասակարգված հիմնական գործեր էին, իսկ 29-ը՝ ստանդարտ ընթացակարգով։ 20-ը արագացված ընթացակարգով մշակված հիմնական գործեր քննության փուլում էին հինգ կամ ավելի տարի։
Իշխանությունները ներկայացրել են մեկ գործողությունների ծրագիր և մեկ գործողությունների զեկույց։ Կոմիտեն փակել է յոթ գործ, որոնցից երեքը՝ հետագա անհատական միջոցառումների անհրաժեշտության կամ հնարավորության բացակայության պատճառով, իսկ չորսը՝ ժամկետների համապատասխան խաղաղության համաձայնագրերի կատարման պատճառով։
Եվրոպայի խորհրդի Նախարարների կոմիտեի վերահսկողության ներքո գործող Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի (ՄԻԵԴ) 2025 թվականի զեկույցում նշվում է, որ Ադրբեջանը դադարեցրել է համագործակցությունը դատարանի որոշումների կատարման գործընթացում։ Ըստ զեկույցի՝ 2025 թվականին Ադրբեջանը Կոմիտեին ներկայացրել է ընդամենը երկու փաստաթուղթ, որոնցից վերջինը թվագրված է մարտի 18-ով։ Այդ օրվանից ի վեր ադրբեջանական կողմը այլևս չի ներկայացրել տեղեկատվություն՝ վերաբերող դատարանի…